Meerouderschap: kan een kind straks meer dan twee juridische ouders hebben?
In steeds meer gezinnen groeien kinderen op met meer dan twee ouders. Toch kent de wet nu nog maar twee juridische ouders per kind. Een initiatiefwetsvoorstel wil dat veranderen, maar de Raad voor de Rechtspraak waarschuwt voor de gevolgen.
Wat is meerouderschap?
Meerouderschap kan verschillende vormen aannemen. Denk bijvoorbeeld aan een lesbisch koppel dat samen met een mannelijke vriend een kind krijgt en opvoedt, of aan ouders die met behulp van een draagmoeder of donor een kind krijgen. Bij meerouderschap zijn vaak meer dan twee volwassenen bij de opvoeding betrokken. Volgens de huidige wet kan een kind maar twee juridische ouders hebben. De andere volwassenen hebben geen zeggenschap, bijvoorbeeld op school of in het ziekenhuis, en kunnen ook niet zomaar met het kind naar het buitenland reizen.
Het wetsvoorstel Meerouderschap
Om dit op te lossen, ligt er een initiatiefwetsvoorstel dat het mogelijk maakt dat een kind voortaan maximaal vier juridische ouders heeft, verdeeld over niet meer dan twee huishoudens. De beoogde ouders kunnen al vóór de zwangerschap een overeenkomst opstellen en de rechter vragen om die te bekrachtigen.
Kritiek vanuit de Rechtspraak
De Raad voor de Rechtspraak heeft in maart 2026 geadviseerd om dit wetsvoorstel in de huidige vorm niet in te dienen. De Raad onderkent de behoefte van deze ouders, maar signaleert dat het voorstel te weinig regelt: hoe nemen vier ouders belangrijke beslissingen, hoe verdelen zij de kosten van het kind, en wat gebeurt er als de ouders uit elkaar gaan? Groeit het kind dan op drie of vier verschillende adressen op? Ook ontbreekt overgangsrecht voor gezinnen die nu al met meer dan twee ouders een kind opvoeden. Bovendien kan een kind de rechter alleen tot de leeftijd van 21 jaar vragen om het meeroudercontract te ontbinden, als het zich daar niet in kan vinden.
Steun uit de praktijk
Uit de inmiddels gesloten internetconsultatie op het wetsvoorstel blijkt ook steun. Zo schrijft een moeder uit een meerouderschapsgezin dat zij het initiatief “van harte” steunt en vraagt zij vooral aandacht voor een overgangsregeling voor gezinnen die al langer met meer dan twee ouders een kind opvoeden. Ook belangenorganisaties van regenbooggezinnen hebben formeel op de consultatie gereageerd. Onderzoek in opdracht van het WODC bevestigt dat beeld: een groot deel van de meeroudergezinnen die vanaf de geboorte van het kind al met meer dan twee ouders zijn, geeft zelf aan behoefte te hebben aan een wettelijke regeling.
Toekomst van het wetsvoorstel
De internetconsultatie is per 31 januari 2026 gesloten. Het is nu aan de initiatiefnemer en de Tweede Kamer om te bepalen of, en in welke vorm, dit wetsvoorstel wordt doorgezet. Gelet op het kritische advies van de Raad voor de Rechtspraak is nog geen enkele zekerheid over de wettelijke regeling. Het kan nog jaren duren voordat meerouderschap daadwerkelijk in de wet is verankerd. Voor u als beoogde ouder, draagmoeder of donor betekent dit vooral dat u niet op deze wetgeving hoeft te wachten om uw afspraken vast te leggen.
Wat kunt u nu al regelen?
Zolang meerouderschap nog niet wettelijk is geregeld, kunt u als beoogde ouders, draagmoeder of donor wel al veel vastleggen. Wij kunnen u adviseren over het juridische kader dat nu al geldt voor draagmoederschap en donorschap. Ook denken wij met u mee bij het opstellen van een overeenkomst op maat tussen de beoogde ouders, de draagmoeder of de donor. Denk hierbij aan het vastleggen van de intentie van alle betrokkenen om samen het kind te verwekken en op te voeden, de rol en verantwoordelijkheden van elke betrokkene – ook van degene die niet de juridische ouder wordt – en afspraken over de kosten, bijvoorbeeld van de zwangerschap of de behandeling. Daarnaast kan worden vastgelegd wat er gebeurt bij een geschil of als een van de betrokkenen zich terugtrekt.
Overweegt u een traject met een draagmoeder of donor, of wilt u weten wat wij voor uw specifieke situatie kunnen betekenen? Belt of mailt u mij dan gerust. Dat kan via telefoonnummer 0172 – 42 71 98 of via e-mail e.vanvliet@berntsenmulder.nl.
0172 - 42 71 98
